7 fouten die je maakt bij winterklaar maken jacuzzi en hoe het beter kan

Je jacuzzi in de winter: de denkfouten die je duur komen te staan

Een jacuzzi die in de winter stilvalt, dat is een drama. Je staat te trappelen om in het warme water te springen na een koude dag, maar in plaats van bubbels hoor je alleen maar ijskraken. Herkenbaar?

Dan heb je waarschijnlijk één van de klassieke fouten gemaakt bij het winterklaar maken van je spa. Je bent niet de enige. Veel mensen denken dat je een opblaasbare jacuzzi gewoon even leeg kunt laten lopen en in de schuur kunt zetten. Of dat een beetje chloor wel voldoende is tegen de vrieskou.

Dat is een dure vergissing. Je investeert zo’n €500 tot €900 in een mooi model zoals de Bestway Lay-Z-Spa Milan AirJet Plus of de Intex PureSpa Bubble Therapy, en dan wil je niet dat de eerste vorst al roet in het eten gooit.

De waarheid is simpel: een jacuzzi die niet goed is voorbereid op temperaturen onder nul, is een kapotte jacuzzi.

Waterslangen barsten, de pomp loopt vast en het materiaal scheurt. En dat terwijl je met een paar slimme handelingen en een beetje kennis het hele winterseizoen zonder zorgen doorkomt. We zetten de zeven meest gemaakte fouten op een rij en laten je precies zien hoe het wél moet. Zo blijft je spa in topconditie, ongeacht hoe koud het wordt.

Fout 1: 'Ik draai de filter nog wel even om, dan is die schoon'

Veel mensen denken dat een filter die een uurtje heeft gedraaid wel voldoende is schoon. Of ze draaien de filter om en spoelen hem even snel af met koud water.

In de winter is dat vragen om moeilijkheden. Een filter die niet grondig wordt schoongemaakt, houdt vuil vast. Dat vuil zorgt voor een verminderde watercirculatie, waardoor de pomp harder moet werken en uiteindelijk oververhit raakt of vastloopt.

Bovendien is een vieze filter een voedingsbodem voor bacteriën en algen, die zich in het koude water langzaam blijven vermenigvuldigen.

Als je in het voorjaar het water weer opwarmt, sta je versteld van wat er allemaal in je jacuzzi groeit. Een vuile filter in de winter is alsof je je auto met zomerbanden de sneeuw in stuurt. Het werkt, maar het is een risico. De filter is je eerste verdedigingslinie tegen viezigheid.

Zonder schone filter verliest het water sneller zijn kwaliteit en kom je in een vicieuze terecht van extra chemicaliën en korter plezier. De oplossing: Haal de filter elke week uit de jacuzzi.

Spoel hem grondig af met een krachtige tuinslang totdat het water helder door de filter loopt. Doe dit bij voorkeur op een dag dat het niet vriest, zodat de filter niet direct dichtvriest. Eenmaal in de week de filter weken in een emmer met water en filterreiniger (geen agressieve schoonmaakmiddelen!) maakt hem echt schoon.

In de winter kun je de filter overigens prima een nachtje in een bak met water en azijn laten weken.

Dat lost kalkresten op en maakt de poriën weer open. Vervang je filter op tijd; een oude filter die uit elkaar valt, brengt je hele systeem in gevaar.

Fout 2: 'Ik zet de jacuzzi gewoon buiten, het is waterdicht'

Een veelgehoorde gedachte: 'Het is toch een opblaasbare jacuzzi, die is gemaakt om buiten te staan. Dus waarom zou ik 'm niet gewoon laten staan?' Dat is een fatale misvatting.

Zeker bij de populaire modellen zoals de Intex PureSpa Plus 4-persoons of de Bestway Lay-Z-Spa Paris AirJet, die staan blootgesteld aan regen, sneeuw en ijskoude wind. De PVC-laag is sterk, maar kan door extreme temperatuurswisselingen broos worden. Water dat in de kleinste naden van de pomp of de slangen kruipt, zet uit als het bevriest.

En dat zet uit met een kracht die veel groter is dan je denkt.

Een gesprongen slang of een gebarsten verbinding is het gevolg. Daarnaast is het water in de leidingen en de pomp het grootste gevaar. Zelfs als je de jacuzzi leeghaalt, blijft er altijd water in de slangen en de filterpomp achter. Bij matige vorst (rond de -2°C) is de kans op schade al reëel.

Je kunt je voorstellen wat er gebeurt bij -10°C. De pomp kan volledig vastlopen en onherstelbare schade oplopen, waardoor je een nieuwe unit van €600 of meer moet aanschaffen.

De oplossing: De gouden regel is: zet je opblaasbare jacuzzi nooit buiten in de winter. De beste optie is opbergen op een vorstvrije plek, zoals een garage, schuur of kelder. Is dat geen optie?

Dan moet je de jacuzzi winterklaar maken volgens de fabrikant. Dat betekent leegpompen, volledig drogen en opbergen.

Als je 'm echt buiten wilt laten staan, kies dan voor een model met Freeze Shield technologie, zoals de Bestway Lay-Z-Spa Milan AirJet Plus. Die technologie houdt het water in de leidingen en pomp op een temperatuur net boven het vriespunt. Maar zelfs dan is het verstandig om de jacuzzi extra te isoleren met een speciale afdekhoes.

Fout 3: 'Ik gooi er extra chloor in en het water blijft wel goed'

Chloor is het wondermiddel, toch? In de zomer werkt het prima om het water helder en bacterievrij te houden.

Dus waarom niet in de winter? Omdat de chemie in koud water compleet anders werkt. Chloor reageert veel langzamer bij lage temperaturen.

Je gooit een flinke dosis in de hoop dat het de boel ontsmet, maar in feite blijft het lang actief op één plek.

Dit kan leiden tot verkleurde liner of schuimranden. Bovendien verdwijnt de werking van chloor sneller als het water stil staat en de filter niet optimaal functioneert. Je gooit geld en chemicaliën weg. Een andere valkuil is het vergeten van de pH-waarde.

Mensen richten zich blind op chloor en vergeten dat een verkeerde pH-waarde de werking van chloor compleet neutraliseert. In de winter, met regenwater dat de pH beïnvloedt, kan dit snel uit balans raken. Het gevolg?

Kalkaanslag op de liner en de pomp, en een troebel wateroppervlak waar je geen plezier aan beleeft. De oplossing: Gebruik een stabiele chloorvariant, zoals chloortabletten die langzaam oplossen. Voor de winter is het verstandig om te kiezen voor een 'shock' chloor na het vullen, om eventuele startende verontreinigingen direct te doden.

Daarnaast is het essentieel om de pH-waarde wekelijks te meten met teststrips.

Die moet tussen de 7,2 en 7,6 zitten. Pas als die waarde goed is, heeft chloor zin. Gebruik een pH-plus of pH-min middel om bij te sturen.

Een waterontharder, die in sommige luxe modellen zoals de Intex PureSpa Bubble Therapy zit ingebouwd, helpt enorm om kalk te voorkomen. Zonder die hulp moet je dit handmatig bijhouden.

Fout 4: 'De jacuzzi leeghalen is genoeg'

Stel, je besluit de boel toch maar op te bergen. Je haalt de stekker eruit, opent de aftapplug en laat het water wegstromen. Klaar! Toch? Helaas.

Als je alleen het water uit de kuip haalt, maar de leidingen en de pomp vol water laat zitten, ben je nog steeds de klos. Het water in de slangen loopt namelijk niet vanzelf weg. Zeker bij een opblaasbare jacuzzi met veel bochten en slangen blijft er een aanzienlijke hoeveelheid water achter.

Dit water bevriest en zet uit, met alle gevolgen van dien. Je kunt de pomp en de slangenaansluitingen onherstelbaar beschadigen.

Ook de jacuzzi zelf leeghalen is vaak niet voldoende. Als er nog water in de naden van de liner of onder de bodem van de kuip blijft staan, kan dit bij strenge vorst het materiaal laten scheuren. Vooral bij de goedkopere modellen is de kwaliteit van het PVC minder flexibel en breekt het sneller. De oplossing: De kunst is het water compleet uit het systeem verwijderen.

Gebruik de meegeleverde aftapplug, maar pomp ook de leidingen leeg. Dit doe je door de slang los te koppelen en de pomp te laten draaien tot er geen water meer uitkomt.

Sommige systemen hebben een speciale 'winterisatie' stand of een aparte leegpomp. Als je de jacuzzi opbergt, rol hem dan op met de binnenkant naar buiten, zodat je ziet of er nog vocht zit. Laat hem op een handdoek drogen. Een goed gedroogde jacuzzi die opgerold wordt, voorkomt schimmel en onaangename verrassingen bij het opnieuw opblazen.

Fout 5: 'Ik hoef niets te isoleren, het water is toch warm'

Een jacuzzi is van nature goed geïsoleerd door de luchtlaag in de wanden van de opblaasbare kuip. Veel gebruikers denken daarom dat extra isolatie overbodig is, net zoals er vaak misverstanden over zonnepanelen voor jacuzzi's bestaan.

Zeker in de winter, als de jacuzzi buiten staat of in een koude schuur, verliest het water echter enorm veel warmte. De verwarming moet overuren draaien om de temperatuur op peil te houden. Dit leidt tot een hoge energierekening en een zwaar belaste pomp.

Bovendien kan de pomp door de kou en de constante werking sneller slijten.

Als je de jacuzzi niet isoleert en de temperatuur zakt onder de 15°C, loop je het risico dat het water in de leidingen bevriest, ook al draait de verwarming nog. De warmte van de pomp bereikt niet overal even goed. Vooral de leidingen die ver van de pomp liggen, zijn kwetsbaar. De oplossing: Investeer in een goede, goed sluitende afdekhoes.

Dit is de meest effectieve isolatie. Kies voor een hoes met een isolerende laag aan de binnenzijde.

Als je de jacuzzi buiten laat staan (bijvoorbeeld met de Freeze Shield technologie), dan is een extra isolerende mat onder de jacuzzi een slimme zet. Die voorkomt dat kou vanaf de grond de bodem intrekt. In een koude schuur kun je de jacuzzi ook omwikkelen met bubbeltjesplastic of speciale isolatiedekens. Dit bespaart je tot wel 30% op energiekosten en verlengt de levensduur van je spa aanzienlijk.

Fout 6: 'De hoes gaat erop, ik kijk er pas in het voorjaar weer naar'

Dit is de makkelijkste, maar gevaarlijkste fout. Je hebt alles goed gedaan: schoongemaakt, gecontroleerd, geïsoleerd en de hoes erop gedaan.

Je bent klaar voor de winter. En dan? Dan maak je een van de fouten bij een opblaasbare jacuzzi door het bestaan ervan te vergeten.

Je ziet de hoes vol sneeuw liggen en denkt: 'Gelukkig, die beschermt wel'. Maar onder die hoes kan van alles gebeuren. Bladeren, takjes en ander vuil kunnen op de hoes blijven liggen en door de regen verzwaren.

Ze drukken op de hoes en als die niet sterk genoeg is, kan deze scheuren of het water onder de hoes vervuilen. Bovendien kan regenwater via de rand onder de hoes komen te staan.

Dit water kan bevriezen en de liner beschadigen. Ook het water onder de hoes kan veranderen. Zonder circulatie en zonder dat je de waterkwaliteit checkt, kan het water alsnog bederven. Algen groeien ook bij lage temperaturen, zij het langzamer.

En bacteriën doen hun werk. In het voorjaar sta je dan weer voor een enorme schoonmaakbeurt en moet je het water compleet verversen.

De oplossing: Controleer je jacuzzi eens in de twee weken, ook in de winter. Dit hoeft geen uren te duren. Loop er even naartoe, veeg de sneeuw en bladeren van de hoes en controleer of de hoes nog strak en waterdicht ligt.

Controleer ook even de waterkwaliteit (pH en chloor) met teststrips. Als je ziet dat het water troebel wordt of dat er groen aanslag op de wanden komt, is het tijd om te schokken. Een kleine moeite, maar het voorkomt een enorme hoofdpijn in het voorjaar.

Fout 7: 'Ik gebruik dezelfde chemicaliën als in de zomer'

Veel gebruikers pakken in het voorjaar dezelfde flessen en zakken die ze in de zomer hebben gebruikt.

Ze vergeten dat de omstandigheden totaal anders zijn. In de winter is de UV-straling minimaal, waardoor chloor niet door zonlicht wordt afgebroken. Je hebt dus minder chloor nodig om het water stabiel te houden.

Tegelijkertijd is de algengroei in koud water anders. Sommige algen overleven de winter en zijn in het voorjaar direct weer actief.

Een standaard 'zomer' dosering van algenbestrijder is dan vaak niet voldoende. Daarnaast is de waterhardheid in de winter vaak hoger door het koude water en de manier waarop we verwarmen.

Dit leidt tot kalkaanslag op de verwarmingselementen en de leidingen, wat de efficiëntie verlaagt. Gebruik je de 'zomer' ontkalkingsmiddelen, dan werken die vaak niet goed bij lage temperaturen. De oplossing: Pas je dosering aan. Gebruik in de winter een stabiel chloor dat langzaam oplost, en doseer minder vaak.

Gebruik een apart winteronderhoudsmiddel, vaak een combinatie van een langzaam werkend chloor en een algendoder die speciaal is ontwikkeld voor lage temperaturen. Voor de waterhardheid is een waterontharder de beste investering.

Als je die niet hebt, voeg dan regelmatig ontkalkingsmiddel toe, vooral na het vullen van de jacuzzi met hard leidingwater. Zo voorkom je kalkvorming en kun je de opwarmtijd van je jacuzzi verkorten door een efficiënter systeem.

Checklist: Zo maak je je jacuzzi écht winterklaar

• Filters: Reinig wekelijks met water en een filterreiniger. Laat ze weken in azijnwater om kalk te verwijderen. Vervang ze op tijd.
• Waterkwaliteit: Test wekelijks de pH-waarde (7,2 - 7,6) en chloorgehalte (2 - 4 ppm). Gebruik een stabiele chloorvariant en een winteralgendoder.
• Leidingen: Zorg dat alle water uit de leidingen en pomp is verwijderd. Gebruik de leegpompfunctie of koppel de slangen los en laat ze leeglopen.
• Isolatie: Gebruik een isolerende afdekhoes. Overweeg een isolatiemat onder de jacuzzi als deze op een koude ondergrond staat.
• Opbergen: Als je de jacuzzi opbergt, zorg dan dat hij kurkdroog is. Rol hem op met de binnenkant naar buiten om schimmel te voorkomen.
• Controle: Loop eens in de twee weken langs de jacuzzi. Veeg sneeuw en bladeren van de hoes en controleer de waterkwaliteit.
• Winteronderhoud: Gebruik specifieke winterchemicaliën en pas je dosering aan de lagere temperaturen aan.